1303 ق ) فرزند مصطفى قلى خان ديوان بيگى فرزند شهباز خان كلهر . زندگىنامه‌ى سرايندگان همروزگار نگارنده است كه به سال 1274 ق در دست نگارش داشته است . اين را در جوانى و « مناقب حساميه » ( هف ) را در پيرى نگاشته است . تاريخ تذكره 2 / 270 - 272 ؛ ذريعه 9 / 461 « ديوان سلطانى بختيارى » و چند كارش ، و 21 / 154 « مطلع الشعرا : مطلع شعرى » ؛ مجمع الفصحا 2 / 152 - 156 ؛ الماثر و الاثار 205 . معاصر الشعرا . حكيم غلام دستگير نايطى متخلص به لايق فرزند غلام احمد . زاده 1234 ق . زندگىنامه‌ى كوتاه سرايندگان همروزگار نگارنده است . تاريخ تذكره 2 / 272 - 273 . معاصرين سخنور . خان محمد متخلص به خسته ( 1320 - . . . ) فرزند ملا رستم فرزند عبد الرحيم ، در دهبازختلان بخار در 1320 ق زاده شده است . زندگىنامه‌ى 189 تن سرايندگان همروزگار نگارنده است ، از 1300 تا 1339 ق ، بىهيچگونه ترتيبى ، در كابل 1340 خ ، 10 + 363 ص چاپ شده است . تاريخ تذكره 2 / 274 - 275 ؛ چاپى درى 61 ؛ مشار : ندارد . معدن الجواهر . مولوى محمد مهدى واصف مدراسى ( زاده 1217 ق ) فرزند محمد عارف الدين خان رونق ، نگارنده‌ى « حكايات دلپسند » ( هف 1 / 321 ) و « انوار المشرقين » در تاريخ پيامبر ( مشترك 10 / 340 ) و جز آن . تذكره‌اىست انتقادى از سرايندگان كهن و نو ، نگاشته‌ى 1258 ق . تاريخ تذكره 2 / 276 - 279 با فهرستى از كارهايش ؛ مشترك 6 / 1068 فهرست 12 كارش از آن ميان همين تذكره و 10 / 340 ؛ مشار ، مؤلفين 6 / 455 و نام 6 كار چاپيش ؛ تذكره‌نويسى 709 كه نام نگارنده را محمد صالح آورده ؛ پاكستان و هند 5 / 213 . آصفيه 4 / 144 « تذكرهء شاعران » . معراج الخيال . وزير على عبرتى عظيم‌آبادى ، نگارنده‌ى « رياض الافكار » ( هف ) كه زندگىنامه‌ى نثرنويسان است . براى چند كارش كه تا بدينجا در « فهرستواره » آمده - 1 / 706 ( فهرست نام كسان ) . زندگىنامه‌ى كوتاه 205 تن سراينده‌ى غزل‌سراى كهن و نو است ، كه بيشتر آنان از سده‌ى 12 - 13 ق هند هستند ، به ترتيب الفبايى ، از ابدال تا يوسف شاملو و از هر يك يك غزل گزيده ، در 28 « انجمن » هر انجمن براى يك حرف ، به سال 1257 ق نگاشته است . آغاز : عنبرين زلف رعنا شاهد سخن را شانه زنى فرمودن ، به نام پاك نطق‌آموزى زيبد . تاريخ تذكره 2 / 279 - 280 ؛ مشترك 10 / 272 ( 1 نسخه ) ؛ ذريعه 21 / 229 ؛ استورى ، تذكره 1 / 900 دو كارش : معراج الخيال ، رياض الافكار ، تذكره‌نويسى 536 زندگىنامه و نام 7 كارش ؛ پاكستان و هند 5 / 210 ؛ پاكستان مين 2 / 207 و 685 فهرست راهنما ؛ فرهنگ‌نويسى 49 ؛ مارشال 488 . دانشگاه 17 / 7 ؛ ايوانف ، كرزن 60 ؛ بشير حسين ، شيرانى 1 / 88 . مفرح الاحباب . سيد عبد الكريم حسينى بدخشانى ، نگارنده‌ى « بهار بدخشان » ( هف ) . تذكره‌ى گسترده‌ى است ، در 4 بخش ، سرايندگان و فاضلان افغانستان ، ايران و بخارا را آورده است .